rozbrat.org \| publicystyka

Publicystyka

czwartek, 11 grudzień 2025 Jarosław Urbański Polityka

Sankcje, cła, blokady handlowe jako narzędzia wojny

W międzypaństwowej rywalizacji sankcje, wojny handlowe, blokady ekonomiczne są istotnym narzędziem eskalacji konfliktu. Niejednokrotnie kończą się one starciem zbrojnym, czyli pełnoskalową wojną, choć zwykle wcześniej zakładano, że naciski ekonomiczne wystarczą, aby zmusić przeciwnika do ustępstw.
wtorek, 09 grudzień 2025 tłumaczenie Mateusz Giergowski Walka klas

Płace zamiast długów Studenci zamiast kredytobiorców Życie zamiast…

Poniżej znajduje się fragment polskiego tłumaczenie tekstu: Wages for Debts Students for Borrowers, Life for…. Ukazał się on po raz pierwszy w trójjęzycznej publikacji Wages for Students wraz z nowym wydaniem tytułowego manifestu z 1975 roku. Jest on transkrypcją dyskusji nad pamfletem prowadzonej min. przez jednego z autorów: George’a Caffentzisa, oraz Silvie Federici, której koncepcja pracy reprodukcyjnej bezpośrednio zainspirowała pamflet. Dyskusja jest oczywiście komentarzem do tekstu, ale jej ogólne skupienie na tematyce wyzysku w szkolnictwie wyższym pozwala na osobną lekturę. Podczas dyskusji Federici prowadzi także ciekawe refleksje nad związkami walki o płace dla studnetów i płace za pracę kobiet w domu. Objaśniana jest przy tym koncepcja pracy reprodukcyjnej. Z powyższych powodów dyskusja jest ona dobrym wprowadzeniem do pamfletu Wages for Students, który ukaże się niebawem w polskim tłumaczeniu wraz z napisanym przeze mnie manifestem Za studia trzeba płacić inspirowanym również tą dyskusją. (Mateusz Giergowski)
poniedziałek, 17 listopad 2025 Jarosław Urbański Ekologia

Akwaria i terraria – śmiertelne pułapki dla zwierząt

Każdego roku wiele milionów ryb, gadów i płazów ginie w naszych akwariach lub terrariach, lub tracą życie wskutek odłowu, transportu i w sieci dystrybucji. Należy zatrzymać powtarzające się cykle reprodukcji zwierząt trzymanych w niewoli w naszych domach i zaprzestać odławiania ich ze siedlisk naturalnych. Należy też kategorycznie powstrzymać handel międzynarodowy rybami ozdobnymi, gadami i płazami.
Obecne wystąpienia społeczne zmieniają krajobraz polityczny wielu krajów. Stare rządy upadają. Znienawidzeni dyktatorzy i przedstawiciele elity uciekają za granice. Dochodzi do rewolucji.
W ostatnich tygodniach obserwowaliśmy w krajach europejskich rosnący sprzeciw wobec agresji Izraela na Strefę Gazy. W wyniku działań zbrojnych i bombardowań zginęło już ponad 67 tys. znanych z imienia i nazwiska Palestyńczyków, z czego zdecydowana większość to kobiety i dzieci[1].
środa, 17 wrzesień 2025 Latifa Majewska, Dominika Mróz, Klub DLR Poznań Polityka

Dlaczego odebranie 800+ niepracującym Ukraińcom zaszkodzi także tobie?

Jednym z pierwszych dokumentów prawnych, który wpłynął do biura Prezydenta Karola Nawrockiego i został przez niego zawetowany, jest „Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw". Jest to nowelizacja obowiązującej ustawy pomocowej, która obejmuje m.in. legalność pobytu, ważność dokumentów dla obywateli Ukrainy oraz wysokość pomocy finansowej z budżetu państwa dla Ukrainy. Część przepisów tej ustawy wygasa już 30 września 2025 r, zatem brak nowelizacji wprowadza chaos i zamieszanie administracyjne.
środa, 10 wrzesień 2025 Jarosław Urbański Sprawy lokalne

Ruchy miejskie na aucie – co dalej?

Obecne rządy prezydenta Poznania, Jacka Jaśkowiaka, przypominają te z czasów schyłkowych lat prezydentury Ryszarda Grobelnego (lata 1998-2014). Mieszkańcy Poznania żądali wówczas zmian, ale ich ignorowano. Przegrana Grobelnego w wyborach samorządowych 2014 roku była dla wielu sensacją. Niezadowolenie społeczne wyniosło do władzy Jacka Jaśkowiaka, pozującego na kandydata ruchów miejskich i protestujących mieszkańców Poznania. Wybory te miały przynieść trwały zwrot, ale tak się nie stało. Po początkowych zmianach, polityka miejska ugrzęzła w swoich starych koleinach.
W drugiej połowie lipca br. rozgorzała dyskusja wokół wystawy zorganizowanej przez Muzeum Gdańska pt. „Nasi chłopcy”. Jej tematem jest służba mieszkańców Pomorza Gdańskiego w niemieckiej armii podczas II wojny światowej. Wystawa, a zwłaszcza jej tytuł, nie spodobały się prawicy. Niektórzy dziennikarze nazwali wcielonych do Wermachtu mężczyzn z Pomorza po prostu zdrajcami, skurwysynami i mordercami[1]. Tym sposobem dali upust swoim nacjonalistycznym uprzedzeniom oraz świadectwo braku znajomości realiów historycznych.
wtorek, 19 sierpień 2025 Jarosław Urbański Walka klas

Wszyscy jesteśmy migrantami

Temat migracji systematycznie powraca w debacie publicznej. Antymigracyjne hasła w dużej mierze przyczyniły się do przejęcia władzy przez prawicę w Polsce. Dziś sięgają po nie także liberałowie. Jednocześnie sytuacja na polskich granicach jest ciągle napięta, szerzy się przemoc, giną ludzie.
wtorek, 12 sierpień 2025 Jarosław Urbański Kontrola społeczeństwa

Wojna nuklearna – możliwy scenariusz

Jeszcze nie tak dawno, rozważania na temat rozwijania i rozprzestrzeniania oraz użycia broni nuklearnej było dla światowej opinii publicznej nie do przyjęcia. Dziś temat zagrożenia wojną atomową trafia na czołówki światowych mediów.
7 sierpnia br. na łamach Głosu Wielkopolskiego ukazał się artykuł pt. ,,Nimbyzm rządzi Poznaniem. Mieszkańcy we wszystkim są na nie. Taka postawa może nas wszystkich drogo kosztować” autorstwa Szymona Pazia. Całość artykułu odnosi się, jak wskazuje tytuł, do coraz częstszych protestów przeciwko zabudowie terenów zieleni.
środa, 06 sierpień 2025 Jarosław Urbański Ekologia

(Bez)mięsna dieta i styl życia

Wielu ekspertów przekonuje, że dieta mięsna jest najlepsza z możliwych, a człowiek w swojej ewolucji dźwigał się ku maksymalnej konsumpcji produktów pochodzenia zwierzęcego. Bezmięsny jadłospis to aberracja, wymysł, niedorzeczność. W dłuższej perspektywie czasowej spożycie mięsa, pomimo okresowych wahań, faktycznie ciągle rośnie – tak na świecie, jak też w Polsce. Ale rosną też koszty dla naszego zdrowia, dla środowiska naturalnego, nie mówiąc o konsekwencjach etycznych.
wtorek, 29 lipiec 2025 Jarosław Urbański Walka klas

Powrót do domu. Weterani wojenni vs. społeczeństwo

Koniec wojny nie oznacza końca problemów. Powracający do domu żołnierze wymagają opieki z powodów urazów fizycznych i psychicznych. Pomimo, że konflikty zbrojne, w których brali udział przeszły do historii, ich skutki społeczne i ekonomiczne ciągle trwają.
wtorek, 15 lipiec 2025 Jarosław Urbański Kontrola społeczeństwa

Społeczne i ekonomiczne koszty wojny

Toczące się wojny kosztują niewyobrażalne pieniądze. Wzrost wydatków na wojsko musi pociągnąć za sobą cięcia w opiece zdrowotnej, w sferze socjalnej i w edukacji.
Większość ekonomistów jest przekonana, że kapitał i praca ludzka zastosowana do zasobów natury tworzy większą wartość. Jest dokładnie odwrotnie. Od czasów prac ekonomisty Nicholasa Georgescu-Roegen’a (1906-1994), czyli od lat 70. poprzedniego wieku, coraz dobitniej w ekonomii zaczął zaznaczać się nurt, stwierdzający, że wszystkie zasoby naturalne ulegają nieodwracalnej degradacji, gdy są wykorzystywane w działalności gospodarczej. A z drugiej strony, mają one istotną dla nas wartość z punktu widzenie podtrzymania życia na planecie. Ich degradację można zatem oszacować.
Strona 1 z 59